banner

ገዳም ደብረ ወርቅ አቡነ ሊባኖስ

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!

ገዳም ደብረ ወርቅ ኣብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ ሰንዓፈ ብሸነኽ ደቡብ ካብ ሰርሓ ብእግሪ ናይ ኣርባዕተ ሰዓትን ፈረቓን መንገዲ፡ ወይ ውን ብንኡስ ዞባ ጾሮና፡ ካብ ጾሮና ንሸነኽ ደቡብ ብእግሪ ዳርጋ ናይ ኣርባዕተ ሰዓት ምስ ተጓዓዝካ ዝርከብ ገዳም እዩ። ኣብ ብራኸ ካብ ጽፍሒ ባሕሪ 2275 ሜትሮ ዝርከብ እምባ፡ ኣቀማምጣ መሬቱ ከቢብ ዓንኬላዊ ብእምባ ዝተኸበ መእተዊኡ ብሸነኽ ምዕራብ እዩ። እዚ ገዳም’ዚ ብ523 ዓ.ም. ብኣቡነ ሊባኖስ ተገደመ።

ኣቡነ ሊባኖስ ትውልዲ ዓዱ ኣብ ቍስጥንጥንያ (ዘሮም) ርእሰ ከተማ ግሪኽ ኮይኑ፡ ኣቦኡ ንጉሥ ኣብርሃም ኣደኡ ንግሥቲ ማርያም (ባዚሊሳ) ይበሃሉ። እዞም ሥድራ ቤት እዚኦም ውላድ ስኢኖም ንብዙኅ ዓመት ኣብ ቤተ ክርስቲያን እናተመላለሱን ንድኻታት እናመጽወቱን ውላድ ክህቦም ንኣምላኽ ይልምኑ ስለዝነበሩ፡ ነዚ ቅዱስ ውላድ ብሠለስተ ሓምለ ሃቦም። ኣቡነ ሊባኖስ ዕድሜኡ ንምስትውዓል ምስ በጽሐ፡ ሥጋውን መንፈሳውን ትምህርቲ ተማህረ። ኣካለ መጠን ምስ ኣኸለ ኸኣ ፍቓድ ሥድራኡ ንኽመልእ ጓል ንጉሥ ቍስጥንጥንያ ተመርዓወ። እንተኾነ ግና “ነቲ ደቁን ንብረቱን ሰበይቱን ኃዲጉ ዝስዕበኒ ዘለዓለማዊ ክብሪ መንግሥተ ሰማይ ኣለዎ” ዝብል ቃል ቅዱስ ወንጌል ዘኪሩ፡ ካብ ኣቦኡን ኣደኡን በዓልቲ ቤቱን ክፍለ ሓሰበ። ፍርቂ ለይቲ ምስ ኮነ እግዚአብሔር ኣምላኽ እቲ ሠናይ ድሌቱ ርእዩ ንቅዱስ ገብርኤል መልኣኽ ሰዲዱ፡ ‘እግዚአብሔር ፈላሲ ኴንካ ክትነብር ኃርዩካ እዩ እሞ ካብ ቤት ኣቦኻን ካብዛ ሃገርን ወፂእካ ሰዓበኒ’ በሎ። ንኣቦይ ክነግሮ እምበር ኢሉ ብልቡ እናሓሰበ ኸሎ፡ ‘ብሕጂ ኣቦኻ እግዚአብሔር፡ ኣደኻ ድማ ቅድስቲ ቤተ ክርስቲያን እያ፡ ንዓ ካብዛ ዓለም ናብታ ዘለዓለማዊ ሓጐስ ዘለዋ’ በሎ። በዚ ኸኣ ብቓል መልኣኽ ተሓጕሱ ገለ ነገር ከይተማልአ ነቲ መልኣኽ ስዓቦ እሞ ናብ ግብጺ ደብረ ዘይቲ ዝብሃል ገዳም ናብ ኣቡነ ጳኵሚስ ኣብጽሖ። ካብ ኣቡነ ጳኵሚስ ኣርዑት ምንኵስናን ኣስኬማን ተቐቢሉ ብብሕትውናን ገዳማዊ ሕይወትን ይነብር ነበረ።

ተውሳክ፡ . . . ገዳም ደብረ ወርቅ አቡነ ሊባኖስ

ኣቡነ መርቆሬዎስ ዘደብረ ድማኅ

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!

ገዳም ደብረ ድማኅ ሓደ ካብቶም ጥንታውያን ገዳማት ሃገርና ኾይኑ፡ ኣብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ ዓረዛ ቈላ ሠራየ፡ ካብ ርእሲ ከተማ ኣሥመራ ኣስታት 102 ኪ.ሜ. ርሒቁ ይርከብ። ብራኸኡ ካብ ጽፍሒ ባሕሪ 2075 ሜትሮ እዩ። እዚ ገዳም’ዚ ብኣቡነ መርቆሬዎስ ብ1340 ዓ.ም. ተመሥረተ።

ኣቡነ መርቆሬዎስ ካብ ቅዱሳን ወለዶም ካህን ቶማስ ስምዖንን ሰሎሜ ሕይወትብነን 29 ነሐሴ ብ1274 ዓ.ም ወምበርታ ፍሉይ ስሙ ደበሽን እንዳ ማርያም ተወልዱ። እዞም ክልተ ቅዱሳን ወለዲ ተኣዘዝቲ እግዚኣብሔር ኣኽበርቲ ቅዱሳን ስለዝነበሩ ወርኂ ወርኂ ዝክር ቅዱስ ሰማዕት መርቆሬዎስ(ፒሉፓዴር) ይገብሩ ብምንባሮም ኣብ ዕለተ በዓሎም ብዝተገብረሎም ተኣምር መርቆሬዎስ ኢሎም ሰመይዎም። ስመ ክርስትናኦም ኸኣ ዕሤተ ማርያም በልዎም።

ካብ ዝተወልዱሉ እዋን ጀሚሮም ዘርእይዎ ዝነበሩ ተግባራት ናይ ዓቢይ ሰብ እምበር ናይ ሓደ ሕፃን ጠባይ ስለ ዘይኮነ ወለዶም ብኣንክሮ የስተውዕልዎ ነበሩ። ምስ ብሥጋ ኣኅዋቶም ኣቡነ ኣብሳዲ፡ ኣቡነ ማቴዎስን መክብበ ድንግልን (ኣደ ኣቡነ ቴዎድሮስ) ብፍቕሪ ድኅሪ ምንባር ኣቦኦም ካህን ቶማስ ንክምሃሩ ናብ ኣኮኦም ኣቡነ ጳውሎስ ወሰድዎም። ኣብኡ ከኣ ፊደል ቈጺሮም ዝጀመርዎ መንፈሳዊ ትምህርቲ ኣብ ውሽጢ 22 መዓልታት 81 መጽሓፍቲ ብሉይ ኪዳንን ሓድስ ኪዳንን ኣጽፊፎም ተገልጸሎም። ብድኅር’ዚ ብፍቓድ እግዚኣብሔር ካብ ኣቡነ ጳውሎስ ናብ ገዳም ኣቡነ ዳንኤል ሽማና ኸዱ። ኣብዚ ገዳም'ዚ ትምህርቶም እናቐጸሉ ንብዙኃት ኣረጋውያን ብምርዳእን ብኣገልግሎት ገዳምን ምስ ጸንሑ ካብ ግብጻዊ ጳጳስ ብፁዕ ኣቡነ ጴጥሮስ መዓርገ ዲቁና ተቐቢሉ። ካብ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ድማ ኣብ መበል  33 ዕድሚኦም ኣብ ደብረ ሽማና ምንኵስናን ኣስኬማን ተቐበሉ።

ተውሳክ፡ . . .ኣቡነ መርቆሬዎስ ዘደብረ ድማኅ

መንፈሳዊ ጕዕዞና ናብ ገዳም ፃዕዳ እምባ ቅድስት ሥላሴ

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!

መንፈሳዊ ጕዕዞና ናብ ገዳም ፃዕዳ እምባ ቅድስት ሥላሴ

ገዳም ፃዕዳ እምባ ቅድስት ሥላሴ ኣብ ዞባ ዓንሰባ ካብ ከረን 25 ኪሎ ሜተር ንሸነኽ ደቡባዊ ምዕራብ ኣብ ኣስታት 2500 ሜትሮ ካብ ጽፍሒ ባሕሪ ተደኲኑ ዝርከብ ብ1669 ዓ.ም. ዝተገደመ ገዳም እዩ።

ንግደት ናይ ገዳም ፃዕዳ እምባ ሥላሴ ዓመት መጽአ በዓል ሥላሴ ኣብ ዝበዓለሉ ፯/7 ሓምለን፣ ዕረፍቲ ኣቡነ ሰይፈ ሚካኤል ዝኾነሉ 19 ጥቅምትን እዩ ። ናይዚ ክብረ በዓል በረኸት ተሳተፍቲ ንምዃን ካብ ዝተፈላለየ ቦታታት ሃገርና ይነግዱ። ብፍላይ ኣብቲ ኸባቢ ዝርከቡ ሕዝበ ክርስቲያን ብብዝኂ ናብቲ ገዳም ብምምጻእ ነቲ በዓል የድምቕዎ።

ኣብ ገዳም ፃዕዳ እምባ ቅድስት ሥላሴ ዘብጽሕ መንገዲ ዓቐበትን ቍልቍለትን ዝበዝኆ ብምዃኑ ብርቱዕ ትዕግሥትን መንፈሳዊ ጽንዓትን ዝሓትት እዩ። ናብዚ ገዳም እዚ ንምብጻሕ ካብ ከተማ ከረን ተበጊስካ ብሸነኽ ደቡባዊ ምዕራብ ሩባታትን ጎቦታትን ድኅሪ ምኅላፍ፡ ‘ድንጃ ወርቅ’ ኣብ ዝተባህለ ኣብ እግሪ እቲ ገዳም ተገዲምዎ ዘሎ ነዊኅ እምባ ትበጽሕ። ካብ ‘ድንጃ ወርቅ’ ነዚ ተሪር ነዊኅ እምባ ንሓደ ሰዓትን ፈረቓን ብጥውይዋይ ናይ እግሪ መንገዲ ምስ ደየብካ ‘ማዕዶዋይ’ ዝተባህለ ቦታ ትበጽሕ።

ተውሳክ፡ . . . መንፈሳዊ ጕዕዞና ናብ ገዳም ፃዕዳ እምባ ቅድስት ሥላሴ

ጥንታውያን ገዳማት ኤርትራ

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!

ጥንታውያን ገዳማት ኤርትራ

ኣብ ሃገርና ኤርትራ ብጥንታውነቶምን ታሪኾምን ቅድስናኦምን ዝፍለጡ ብዙኃት ገዳማት ኣለዉ። እንተኾነ ግን ንዅሎም ሓደ ብሓደ ኣብዛ ንእሽቶይ ወረቐት ዘርዚርካ ዝውዳእ’ኳ እንተዘይኮነ፣ ንምልላይ ዝኣክል ንውኁዳት ጥንታውያንን ታሪኻውያንን ገዳማት ክንጠቅስ ኢና፡ እግዚአብሔር ጥበቡ ይግለጸልና፦
፩. ገዳም ደብረ ሲና
ገዳም ደብረ ሲና ኣብ ሰሜን ኤርትራ ዞባ ዓንሰባ ንኡስ ዞባ ዒላበርዕድ ከባቢ መንሳዕ ዝርከብ ጥንታውን ታሪኻውን ገዳም እዩ። እዚ ገዳም እዚ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ገጽ ሄሮድስ ንምህዳም ካብ ሃገራ ናብ ምድረ ግብጺ ኣብ ዝተሰደትሉ ጊዜ ኣብ ሃገርና’ውን ስለ ዝበጽሐት ምስ ፍቁር ወዳ ኢየሱስ ክርስቶስን ዮሴፍን ሰሎሜን ዘዕረፈትሉ እዩ። ኣብ 330 ዓ.ም. ብኣባ ሰላማ ከሣቴ ብርሃን ናብ ሃገርና ኣብ ዝኣተውሉ ጊዜ ጥምቀት ክርስትና ዝተጀመረሉ፡ ነገሥታት ኣክሱም ኣብርሀን ወኣጽብሐን ዝተጠመቑሉ ገዳም እዩ።

Read more: ጥንታውያን ገዳማት ኤርትራ

Our Faith

The Eritrean Orthodox Tewahdo Church is the one Apostolic and Universal, and, for authenticatitly,ng righ
A.  It is stated as ‘Eritrean’ for it is located  within Eritrea’s sovereign integrity, 
B.  And it is affirmed that it is ‘Orthodox’ for  the Church has the true faith,
C.  And is called ‘Tewahdo’ for it believes   Read More . . . 

ርኸቡና

ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ
ፖ.ሳጹን ቁጽሪ 728
ኣስመራ፡ ኤርትራ
ቴለ፡ +291-1-184290/182270
ፋክስ፡ +291-1-182195