ምሥጢረ ቍርባን

May 19, 2017

‘ቍርባን’፦ ማለት መንፈሳዊ ኣምኃ፣ መሥዋዕት፣ መባእ . . . ንእግዚአብሔር ኣምላኽ ዝቐርብን ዝወሃብን እዩ። ኣብ ዘመነ ብሉይ፡ ንእግዚአብሔር ዝቐርብ መሥዋዕቲ እንስሳን እኽልን ቍርባን ይብሃል ነበረ። (ዘሌ. 4፥1-35፤ 5፥1-19፤ 6፥1-30፤ 7፥1-15) ኣብ ሓዲስ ኪዳን ግና ቍርባን ዚበሃል ናይ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ሥጋን ደምን እዩ። (ማቴ. 26፥26፤ 1ይ ቆሮ. 11፥24-27) “ሥጋይ ብልዒ ሓቂ እዩ እሞ ደመይ ከኣ መስተ ሓቂ እዩ። እቲ ሥጋይ ዚበልዕ ደመይ ውን ዚሰቲ ኣባይ ይነብር ኣነ’ውን ኣብኡ እነብር።” ዮሓ. 6፡55

ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ መልዕልተ መስቀል ንቕዱስ ሥጋኡ ቈሪሱ፡ ንኽቡር ደሙ ኣፍሲሱ ቕድሚ ምሃቡ፡ ኣብ ዘመነ ብሉይ ዝተነግሩ ትንቢታትን ምሳሌታትን ኣለዉ።

• “ጥበብ ቤታ ሓነፀት፡ ሾብዓተ ኣዕኑድ ኣቖመት። ሰባብሕታ ሓረደት፡ ወይና ዘለለት፡ መኣዳ’ውን ኣሰናደወት።” (ምሳሌ 9፡1) ዝብል ትንቢታዊ ቃል፡ ነቲ ብጸሎተ ቅዳሴ እቲ ኅብስቲ ተለዊጡ ሥጋ መለኮት፡ እቲ ወይኒ ተለዊጡ ደመ መለኮት ዝኾነሉ፣ ንሕና’ውን ዘለዓለማዊ ሕይወት ንምርካብ ናይ ክርስቶስ ሥጋን ደምን ንቕበለሉ ዓቢይ ምሥጢር ዘመልክት እዩ።

• “ክህነቱ ናይ ወልደ እግዚአብሔር ምሳሌ ኾይኑ ንዘለዓለም ይነብር” ተባሂሉ ዝተነግረሉ መልከጼዴቅ ናይ ኅብስትን ወይንን መሥዋዕቲ ኣብ ቀራንዮ ይሥውዕ ነበረ። ከምኡ’ውን አበ ብዙኃን ኣብርሃም ምስ ነገሥታቱ ኣብ ውግእ ጸኒሑ ምስ ተመልሰ ኅብስትን ወይንን ኂዙ ተቐበሎ። መልከጼዴቅ ዘቕረቦ ኅብስትን ወይንን ምሳሌ ሥጋኡን ደሙን ኪኸውን ከሎ፡ ባዕሉ መልከጼዴቅ ድማ ምሳሌ ወልደ እግዚአብሔር ኢየሱስ ክርስቶስ እዩ። (ዘፍ. 14፡18-20፣ ዕብ. 5፡6-10፣ 7፡1-3,7)

• እስራኤላውያን ካብ ናይ 430 ዓመት ባርነት ግብጽ፡ ብለውሃት ልዑለ ባህርይ እግዚአብሔር፡ ብተራዳእነት ቅዱስ ሚካኤል፡ ብመሪሕነት ነቢይ ሙሴ ካብ ምድረ ግብጽ ቅድሚ ምውፅኦም፡ ብመሥዋዕቲ ተባዕታይ በጊዕ ካብ ሞተ በኵር ድኂኖም’ዮም። “. . . . እዛ ወርኂ’ዚኣ ንኣኻትኩም መጀመርታ ኣዋርኅ ትኹን። ንዅሉ ኣኼባ እስራኤል ከምዚ ኢልኩም ተዛረቡ፡ ኣብዛ ወርኂ’ዚኣ ኣብ ዓሥረይቲ መዓልቲ ነፍስ ወከፍ ንቤት ኣቦ ሓደ ገንሸል ነንቤት ሓደ ገንሸል ይወስድ። . . . ዓመት ዝገበረ ጐደሎ ዘይብሉ ተባዕታይ ገንሸል ይኹነልኩም። ኣብዛ ወርኂ’ዚኣ ኸኣ ኽሳዕ መበል ዓሠርተው ኣርባዕተ መዓልቲ ሓልውዎ። ሽዑ ዅሉ እቲ እኩብ ማኅበር እስራኤል ኪመሲ ኸሎ ይሕረዶ። ኣብታ ዚበልዑላ ቤት ድማ ኻብቲ ደም ወሲዶም ንኽልቲኡ ቐዋሚ ልዳትን ነቲ ላዕላይ ልዳትን ይልከይዎ። ነቲ ሥጋኡ ድማ በታ ለይቲ እቲኣ ይብልዕዎ፡ ብሓዊ ጠቢሶም ብቕጫን መሪር ሓምልን በታ ለይቲ እቲኣ ይብልዕዎ። ምስ ናይ ርእሱን ኣእጋሩን ናውቲ ኸብዱን ብሓዊ ይጠበስ እምበር ካብቲ ማይ ዝበሰለ ኣይትብልዑ። ካብኡ ድማ ገለ እኳ ኽሳዕ ንግሆ ኣይተትርፉ እቲ ኻብኡ ኽሳብ ንግሆ ዝተረፈ ኸኣ ኣብ ሓዊ ኣንድድዎ. . . . ንሱ ፋሲካ እግዚአብሔር እዩ” (ዘፀ. 12፡1-12)

እቲ እስራኤል ካብ ሞተ በኵር ዝደኃኑሉ ገንሸል፡ ምሳሌ ናይ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ምዃኑ ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ ናብ ምእመናን ቆሮንቶስ ኣብ ዝለኣኾ መልእኽቱ ፦ “ፋሲካና ክርስቶስ ተሓሪዱ’ዩ” ይብል። (1ይ ቆሮ. 5፡7)። ኣቐዲሙ መጥምቀ መለኮት ቅዱስ ዮሓንስ’ውን “እንሆ ኃጢኣት ዓለም ዘስተሥሪ ገንሸል እግዚአብሔር” ብምባል ናብቲ ብዕለተ ዓርቢ ንድኅነተ ዓለም ዝሥዋዕ ኣማናዊ ገንሸል ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣመልከተ። (ዮሓ. 1፡29፣ ኢሳ. 53፡1-6)
እቲ ገንሸል ጐደሎ ወይ ነውሪ ዘይብሉ ምዃኑ ብባህርይኡ ንጹሕ ዝኾነ ጐይታ ብኣይሁድ ኣብ መስቀል ቤዛ ዓለም ኮይኑ ናይ ሙማቱ ምሳሌ እዩ። ደም’ቲ ገንሸል ኣብ ኽልቲኡ ልዳት ምልካዮም ንጊዜኡ ነቲ ዝቐስፍ መልኣኽ ሓበሬታ ኪኾኖ ኪኸውን ከሎ፡ ፍጻሜኡ ግና ኸምቲ ጐይታና “ሥጋይ ዝበልዐ ደመይ ዝሰተየ ናይ ዘለዓለም ሕይወት ኣለዎ” ኢሉ ዝተዛረቦ እቶም ብሥጋን ደምን ኣምላኽ ዝተኃትሙ ሞተ ነፍስ ከምዘይረኽቦምን ኣብ ዳግመ ምጽኣት’ውን ትንሣኤ ዘለክብር ከምዝትንሥኡ ዘረድእ እዩ። ‘ብማይ ዝበሰለ ኣይትብልዑ’ ምባሉ ሥጋ ጐይታና ኣብ መቓብር ፈሪሱን በስቢሱን ተሪፉ ዝብሉ ኣለዉ’ሞ ኸምኡ ኣይትበሉ ንምባል’ዩ። ‘ብሓዊ ጠቢስኩም ብልዑ’ ምባሉ እቲ ብሓዊ ዝተመሰለ መለኮት ዝተዋሓዶን ነፍሲ ዝተፈልዮን ናይ ጐይታ ሥጋን ደምን ከምትበልዑን ከምትሰትዩን እመኑ ማለቱ እዩ።

ከምኡ ድማ ምስ መሪር ሓምሊ ኺበልዕዎ ምእዛዙ ምሥጢሩ ሥጋን ደምን ኣምላኽና ንዓሠርተ ሸሞንተው ሰዓታት ጾይምና ኣፍና ዕረ ዕረ ኽጥዕመና (ምረት ክስምዓና) ኸሎ ኽንቅበል ከምዝግበኣና ዝሕብር ምዃኑ ሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያን ይምህሩ።

• እቲ ኻልእ ምሳሌ፦ ንእስራኤላውያን ኣብ ምድረ በዳ ዝወረደሎም ማና’ዩ። ደቂ እስራኤል ናብታ ተስፋ ዝገበሩላ ምድሪ ንምእታው ኣብ ዝጐዓዙሉ ዝነበሩ እዋን፡ ኣብቲ ምድረ በዳ ዝብላዕ ስኢኖም ጠመዩ እሞ፡ ነቢይ ሙሴ ድማ ናብ እግዚአብሔር ኣመልከተ። ብድኅር’ዚ ማና ኻብ ሰማይ ወሪዱሎም ንእኡ ተመጊቦም ካብ ጥሜቶም ተዓንገሉ። ንእስራኤል ኣብ ምድረ በዳ ካብ ደመና ዝወረደሎም ማና ናይ ጐይታ ሥጋን ደምን ምሳሌ’ዩ። ምኽንያቱ ካብ ዘለዓለማዊ ጥሜት ነፍሲ እንድኅነሉ ቕዱስ ሥጋኡን ክቡር ደሙን ሂቡና’ዩ። እቲ ማና ዝተረኽበሉ ደመና ድማ ምሳሌ ናይታ ጐይታ ኻብ ሥጋኣ ሥጋ፡ ኻብ ነፍሳ ነፍሲ ወሲዱ ሰብ ዝኾነላ ቅድስት ድንግል ማርያም እዩ። (ዮሓ. 6:41)
• . . . ወዘይመስሎ

ስለዚ ነዞም ትንቢታትን ምሳሌታትን ንምፍጻምን ኣማናዊ ንምግባርን ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ምሸት ኃሙስ (ቅድሚ ዓርቢ ስቕለት ዘሎ ኃሙስ) ንምሥጢረ ቍርባን መሥረተ። “ኺበልዑ ኸለዉ ኢየሱስ እንጌራ ኣልዓለ። ባሪኹ ቘሪሱ ነቶም ደቀ መዛሙርቱ ሂብዎም እዚ ሥጋይ’ዩ ውሰዱ ብልዑ’ በሎም፡ ጽዋዕ ኣልዒሉ ኣመስጊኑ ድማ ኸምዚ እናበለ ሃቦም ‘እዚ ምእንቲ ብዙኃት ንኅድገት ኃጢኣት ዚፈስስ ናይ ሓድሽ ኪዳን ደመይ’ዩ እሞ ኻብዚ ኵልኹም ስተዩ’” (ማቴ. 26፡26) በዚ ኸኣ መሥዋዕቲ ኦሪት ኃሊፉ ብመሥዋዕተ ሓዲስ ተተክአ። ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ምሸት ኃሙስ፡ ነቲ ኅብስትን ወይንን ባሪኹ እዚ ሥጋይ’ዩ እዚ ደመይ’ዩ እናበለ መሃሮምን ኣቝረቦምን።

ነዚ መሠረት ብምግባር ሎሚ’ውን እዚ ምሥጢር’ዚ ወትሩ ኣብ ቤተ ክርስቲያንና ይፍጸም ኣሎ። እቲ ካህን ነቲ ንመሥዋዕቲ ዝቐረበ ኅብስትን ወይንን ብጸሎተ ቅዳሴ ኣመስጊኑ ምስ ባረኾ፡ እቲ ኅብስቲ ተቐዪሩ ኣማናዊ ሥጋ ወልደ እግዚአብሔር፣ እቲ ወይኒ ድማ ተቐዪሩ ኣማናዊ ደመ ወልደ እግዚአብሔር ይኸውን።

ብሓፈሻ እቲ ምሸት ኃሙስ ዝተመሥረተ ቅዱስ ቍርባን፣ ብዕለተ ዓርብ መሥዋዕት ዝኾነ ከምኡ’ውን ሎሚ ኣብ ቤተ ክርስቲያንና ክሳዕ ዳግመ ምጽኣት ዝሥዋዕ ዘሎ መሥዋዕተ ሓዲስ ቅዱስ ቍርባን ኵሉ ሓደ እዩ።

ወስብሐት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር፡ አሜን!

ዘመነ ዮሐንስ 24 መጋቢት 2012 ዓ.…

April
Thursday
2
ዝክር፦ አባ መቃርስ ሊቀ ጳጳሳት፡ ወአፈድፈዱ ምክረ ላዕለ እግዚእነ። ዘቅዳሴ ምንባብ፦ ገላ. 4፡12-20 1ይ ጴጥ. 1፡21-ፍጻሜ ግብ. ሐዋ. 5፡12-16 ምስባክ፦ መዝ. 81/82 ወንጌል፦ ማቴ. 26፡1-5 ቅዳሴ፦ ዘ፫፻ት ግሩም።         *   *   *
 - 23:00 h
Ad Right

ዜና ኅትመት

እዋናዊ ጽሑፋት

“ መድኃኔ ዓለም ”

  እግዚአብሔር አምላኽ ቅድሚ ኵሉ ዝነበረ’ዩ። ሰማያት ከይተዘርግሑ፡ ገጹ መሬት ከይተራእየ፡ ጐቦታት ከይቆሙ፡ ቀላያት ከይዓመቑን ወሓይዝ ከይወሓዙን ንሱ ብባህሪኡ ዝነበረ እዩ።...

7ይ ሰንበት ዓቢይ ጾም፡ ‘ኒቆዲሞስ’

  ኣብ ዓቢይ ጾም ካብ ዘለዋ ሸሞንተ ሰናብቲ፡ እታ ሻብዓይቲ ሰንበት ‘ኒቆዲሞስ’ ትብሃል። ኣብዛ ዕለት’ዚኣ ዚዝመርን ዚንበብን ዚወሃብ ትምህርትን ብዛዕባ ኒቆዲሞስ...

“ወእንዘ የሐውሩ ነጽሑ/ እናኸዱ ሓወዩ” ሉቃ. 17፡15

ጐይታናን አምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ፡ ኣብ መዋዕለ ስብከቱ ናብ ኢየሩሳሌም ክኸይድ ከሎ ብማእከል ሰማርያን ገሊላን ኃሊፉ፡ ናብ ሓንቲ ከተማ ኣተወ።...

በቴርጌላ ማርያም - ካብ ተላባዒ ሕማም ዝደኃነ ብጸሎት ማርያም!

ናይ እግዚአብሔር ምሕረት ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ጸሎት ምስ ኵልና ይኹን እሞ ኣብ መጽሐፈ ተአምረ ማርያም ካብ ዝሰፈሩ ተአምራት...

በቴርጌላ ማርያም - ካብ ተላባዒ ሕማም ዝደኃነ ብጸሎት ማርያም!

ናይ እግዚአብሔር ምሕረት ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ጸሎት ምስ ኵልና ይኹን እሞ ኣብ መጽሐፈ ተአምረ ማርያም ካብ ዝሰፈሩ ተአምራት...

መግለጺ ቅዱስ ሲኖዶስ

ቅዱስ ሲኖዶስ ብምኽንያት ሕማም ኮረና ቫይረስ ሓዲሽ መግለጺ ኣውጺዑ!

6ይ ሰንበት፡ ‘ገብርኄር’

  ሻዱሻይ ሰንበት ዓቢይ ጾም “ገብርኄር” ትበሃል። እዛ ሰንበት እዚኣ ‘ገብርኄር’ ዝተሰምየት፡ ማኅሌታይ ቅዱስ ያሬድ ኣብ ዝደረሶ ጾመ ድጓ፡ ብዛዕባ ቅኑዓት...

ገብር ኄር

  ኣብ ዓቢይ ጾም ኣብ ዝርከቡ ሸሞንተ ሰናብቲ እታ ሻድሸይቲ ሰንበትን ምስኣ ዘላ ሰሙን ገብርኄር ተባሂላ ትፍለጥ። ጐይታ ሠራዊት እግዚአብሔር ነዛ...

ገዳም ደብረ ጽጌ ወደብረ ድኁኃን አቡነ ዮናስ

ሀሎ አሐዱ ብእሲ በአሐቲ ሀገር እንተ ስማ ቡር ሀገረ መስቀል ዘስሙ ንዋየ እግዚእ ወስመ ብእሲቱ ኂሩተ ማርያም / ኣብ ‘ቡር...

ንግደት ኢየሩሳሌም ኣብ በዓለ ፋሲካ 2012 ዓ.ም.ግ. (2020 ዓ.ም.) ንዘይተወሰነ…

ብመሪሕነት ቅዱስ ሲኖዶስን ብማእከልነት ቤት ጽሕፈት መንበረ ፓትርያርክን ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ተማእኪሉ ዝካየድ ንግደት ናብ ሀገረ ቅድስት ኢየሩሳሌም፡...

ደብረ ዘይት - ነገረ ምጽአተ ክርስቶስን ኅልፈተ ዓለምን

ኣብ ዓመት ብዛዕባ ዳግማይ ምጽኣት ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ከምኡ’ውን ኅልፈተ ዓለም ብፍሉይ እንዝክረሉ ሠለስተ ጊዜያት ኣለዉ። እቲ ሓደ...

“ወዝንቱ ዘመድ ኢይወፅእ ዘእንበለ በጾም ወበጸሎት። /እዚ ከምዚ ዝበለ ብዘይ…

 ዘለናዮ ቅንያት፡ ናይ ጐይታናን አምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ጾም ኣብነት ብምግባር፡ ፈቃደ ሥጋና ብፈቃደ ነፍስና ኣግዚእና፡ ካብ አኃዜ ኵሉ ወብዙኀ...

  

latest articles

The feast of presenting the lord Christ in the temple…

On this day we celebrate the feast of presenting the lord Christ to the temple after 40 days of his...

The Fast of Nineveh - Monday 10 – 12 February…

In Eritrean Orthodox Tewahdo Church, one of the seven fasting periods is the fast of Nineveh.

Mystery of Baptism

Baptism is the sacrament given to all who believe in the Mystery of the Trinity and the Mystery of Incarnation...

Mystery of Incarnation

Mystery of Incarnation means the mystery of the descending of God the Son who is one of the Trinity from...

Mystery of the Holy Trinity

The Eritrean Orthodox tewahdo Church has Five pillars of Mysteries through which it teaches and demonstrates its basic religious belief...

Welcome to the Feast of the Nativity of Our Lord…

Glory to God. When the appointed time of salvation and the foretold prophesies came to pass, God the Son come to...

In Memory of His Holiness Abune Yacob the Second Patriarch…

His Holiness Abune Yacob, the Second Patriarch was one of the reputable leaders of the EriOTC, a shining star of...

Fast of the Prophets (Advent)

15th November (geez calander), marks the first day of the Advent Fast, a period of abstinence and penance practiced by...

FASTING

Fasting is abstinence from all things that a body needs, and one has to fast from animal products and from...

The Eritrean Orthodox Tewahdo Church (EriOTC)

In the name of the Father, and of the Son, and of the Holy Spirit, One God. “We call our...

Holy of Holies Our Lady, the virgin Mary

The word holy (kidus) in Geez denotes being special, pure and esteemed. This prefix is an attribute to denote the...

HOLY SCRIPTURES (part one)

All Scriptures are written with the inspiration of the Spirit of God or the breath of God. They are also...