ገዳም ወግረ ስኂን ኣቡነ እንድርያስ (ዕፉን)

Feb 06, 2016

ገዳም ወግረ ስኂን ኣቡነ እንድርያስ ዕፉን ኣብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ ዓረዛ ዝርከብ ኮይኑ፡ ካብ ዓረዛ ንሸነኽ ደቡብ 33 ኪ.ሜ. ከምኡ’ውን ብመራጕዝ ንሸነኽ ምዕራብ ካብ ዓዲ ብሓይላይ 25 ኪ.ሜ. ኣብ ልዕሊ ሩባ ዑበል እዩ።
መሥራቲ ናይዚ ገዳም’ዚ ኣቡነ እንድርያስ እዩ። ኣቡነ እንድርያስ ካብ ቅዱሳን ወለዲ ኣብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ሃገረ ስብከት ደቀምሓረ ኮርባርያ (እገላ ኃመስ)ተወልደ። ኣቐዲሞም እዞም ቅዱሳን ወለዲ ቀሺ መንክርን ፀዳለ ብርሃንን ውላድ ስለዘይነበሮም ናብ እግዚአብሔር ብጸሎት ይምኅፀኑ ነበሩ። ድኅሪ ነዊኅ እዋን ድማ ብሩኽን ዓቢይን ውላድ ከምዝወልዱ፡ ስሙ እውን ‘እንድርያስ’ ከም ዝበሃል ብሕልሚ ኣርኣዮም። በዚ ኸኣ ኣቡነ እንድርያስ 29 ሚያዝያ ተጸኒሱ፡ 29 ጥሪ ተወልደ። ከም ኵሉ ኣማኒ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ኸኣ ኣብ ኣርብዓ መዓልቲ ንጥምቀተ ክርስትና ናብ ቤተ ክርስቲያን ምስ ከደ፡ እቲ ማይ ከም ጸባ ፃዕድዩ ተራእየ፣ ገና ካብ ዝውለድ ዚጅምር ኣዘንቲኻ ዘይውዳእ፤ ሰሚዕካ ዘይጽገብ ብጸጋ እግዚአብሔር ዘደንቕ መንፈሳዊ ሕይወት ስለዝነበሮ ንመጻኢ ዓቢይ መንፈሳዊ ኣቦ ከምዝኸውን ርጉጽ ነበረ።

ሓደ መዓልቲ መልኣኽ እግዚኣብሔር ንኣቡነ መርቆሬዎስ ኣብ ኮርባርያ ዝተባህለ ዓዲ ንምንኵስና ዝበቅዕ ውላድ ከምዝህቦን ከይዱ ክባርኾን ብዝገለጸሉ ራእይ ከይዱ ባረኾ።

ከምኡ’ውን ኣቡነ እንድርያስ ገና ወዲ ኃሙሽተ ዓመት ከሎ ብሕልሚ ንኣቡነ መርቆሬዎስ ግሩምን ዘብህግን ፈላሲ ኾይኑ ተራእዮ። በዚ ከኣ መደብ እግዚአብሔር ብምዃኑ፡ ኣቡነ እንድርያስ ናብ ደብረ ድማኅ ከይዱ ትምህርተ ሃይማኖት ተማህረ። ኣብ መወዳእታ ድማ ‘ከም’ቲ ዓለም ኣባይ ምውቲ ዝኾነት ኣነ’ውን ንዓለም ምዉት እየ’ ብምባል ዓለም መኒኑ ንእግዚኣብሔር ከገልግል ካብ ኣቡነ መርቆሬዎስ ኣርዑት ምንኵስና ኣስኬማ መላእክት ተቐበለ። ኣብ ደብረ ድማኅ ብርድእናን ብሕትውናን ጽሙድ ተጋዳሊ ኮይኑ ዋላ እኳ ብዕድመ እንተነኣሰ መንፈሳዊ ተግባሩ ኣዝዩ ዘደንቕ ከምኡ’ውን ክሳብ ራእያት ምርኣይን ተኣምራት ምግባርን በቒዑ ነበረ። ቅዱስ ኣቡነ መርቆሬዎስ ከኣ ነቲ ናይ ወዱ መንፈሳዊ ዕቤት ብዓይኒ መንፈስ ተኸታቲሉ፡ ምእንቲ ናብ ልዑል ጸጋ ክበጽሕን ንፈተና ኣጋንንት ክስዕርን ወትሩ ይምርምሮን ይመኽሮን ነበረ።
ኣብቲ እዋን’ቲ ጽኑዕ መንፈሳዊ ተጋድሎ ዝነበሮን ጳጳሳት ዘይፍለይዎን ዓቢይ ገዳም ዝነበረ፡ ዳምባ ምጭ ንኣቦኡ ኣፍቂዱ፡ ብጽኑዕ ተባሕትዎ በዓቲ ዓጽዩ ብጸሎት፡ ጾምን ስግደትን ተወሲኑ ነዊኅ ዓመት ምስ ተቐመጠ ናብ ገዳም ደብረ ድማኅ ተመልሰ።
ኣቡነ እንድርያስ መጋቢ ኮይኑ ከገልግል ከሎ፡ ገበል ኣብ ገንኢ ስዋ ምስ ኣተወ፡ ንሓደ ተማሃራይ “እንተ ሞትኩ ማኅበር ከይሰተይዎ” ብምባል፡ ዋላ እኳ ዘይሰትይ እንተ ነበረ በጃ ማኅበር ንምዃን ግና ሰተዮ። ሓደ ኣባል ማኅበር ብማዕዶ ርእዩ ንኣቡነ መርቆሬዎስ “ኣቡነ እንድርያስ ኣይሰትን እየ እናበለስ ተሓቢኡ እዩ ዝሰቲ” ኢሉ ነገሮ። ኣቡነ መርቆሬዎስ ድማ “ኣንታ እንድርያስ ወደይ ስለምንታይ ደኣ ከምዚ ትገብር፧” ኢሉ ምስ ሓተቶ፡ “ኣነ ከምዘይሰተኹ እዛ ምርኵሰይን እታ ዚሰተኹላን ይመስክራ” ብምባል መለሰሉ። እተን ምርኵስን መስተይን ድማ ናብ ኣቡነ እንድርያስ ሰጊደን፡ ከም እምኒ ኢያሪኮን ኣድጊ በለዓምን ብቓል ሰብ፦ “ንሱስ ስለ ማኅበር በጃ ንምዃን’ዩ እምበር ስዋ ብሂጉ ኣይሰተየን” ብምባል መስከራሉ። ኣቡነ መርቆሬዎስ ድማ “ኣንታ እንድርያስ ወደይ ኣብዚ ዘብቃዓካ እግዚኣብሔር ይመስገን፣ ድኅሪ ደጊም ግና ምሳይ ኣይክትነብርን ኢኻ፣ ክፍሊ ርስትኻ ብወገን ደቡብ እዩ። ምልክቱ ድማ ክትከይድ ከለኻ ኣብታ ዝኣተኻያ ዓዲ ሓደ ዝወዳ ሰበይቲ ወዳ ሞይቱ ኣብ መሪር ብኽያትን ከቢድ ኃዘንን ክትጸንሓካ እያ። ንስኻ ጸሊኻ ከተተንሥኦ ኢኻ፣ ጕዕዞኻ ቀጺልካ ኣርሒቕኻ ምስ ከድካ እታ ክፍልኻ ዝኾነት ገዳምካ ብማዕዶ ብርሃን ተዓፊና ክትርእያ ኢኻ” ብምባል ትንቢታዊ ቃል ነጊሩ “ኣብ ትኸዶ ኵሉ እግዚአብሔር ምሳኻ ይኹን” ኢሉ ኣፋነዎ።

ኣቡነ እንድርያስ በቲ ዝተዋህቦ ሓበሬታ መንገድን ዝተነግሮ ምልክታትን ኵሉ ከምቲ ዝተባህሎ ሓደ ብሓደ ተፈጸመ። ብወገን ደቡብ ከይዱ፡ ነቲ ዝሞተ ወዲ ኣተንሢኡ፡ ጕዕዞኡ ምስ ቀጸለ ብማዕዶ ወግረ ስኂን ገዳሙ ብብርሃን ተዓፊና ተራእየቶ እሞ ኣዝዩ ተሓጐሰን ንእግዚአብሔር ኣመስገነን። እቲ ቦታ ብብርሃን ተዓፊኑ ስለዝነበረ “ዕፉን‘ዩ” ክብል ገለጾ፣ በዚ ኸኣ ክሳዕ ሎሚ ብብርሃን ዝተዓፈነ ሽፉን ንምባል ‘ዕፉን’ እናተባህለ ይጽዋዕ ኣሎ። እቲ ብማዕዶ “ዕፉን‘ዩ” ዚተባህለሉ ቦታ ግና ብቐረባ ዚብጻሕ ብዘይምንባሩ ቍልቍልን ዓቐብን ክሰግር ግድን ኮኖ። ቍልቍል ወሪዱ ዓቀበት ደይቡ ከዕርፍ ኢሉ ኣብ ትሕቲ ደው ዝበለ እምኒ ተጸጊዑ ኮፍ ምስ በለ፡ እቲ እምኒ ድንን ኢሉ ኣጽለለሉ።

ክሳዕ ሕጂ ድማ ምዕራፍ ኣቡነ እንድርያስ እናተባህለ፡ ዝኾነ ናብ ገዳም ዝድይብ ኃላፊ መንገዲ ንበረኸት ክኾኖ ኢሉ ኣብኡ ከየዕረፈ ኣይኃልፍን እዩ።

ኣቡነ እንድርያስ፡ ዓቐበት ወዲኡ ጥርዘ ጥርዚ ኅልፍ ኢሉ ኣብቲ ቦታ ምስ በጽሐ እቲ ብርሃን ባና ከም ግመ ቅንጥጥ በለ እሞ ዓቢይ በዓቲ ረኺቡ ኣብኡ ኣትዩ ተቐመጠ። እቶም ኣርድእቱ ከኣ ኣብቲ ከባቢኡ ዘለዉ ናኣሽቱ በዓትታትን ኣጓዱን ሠፈሩ።
ኣቡነ እንድርያስ ምስ ደቀ መዛሙርቱ ኣብቲ ሰፈር ኣራዊት ብዱር ዝተሸፈነ ጽኑዕ በረኻ፡ ድምፂ ኣራዊትን ግርማ ለይትን ጸብኢ ኣጋንንትን ተዓጊሡ፡ ቋርፍ በረኻ እናተመገበ፡ ብጽኑዕ ብሕትውናን ብርቱዕ ተጋድሎን ንብዙኅ ዓመታት ተቐመጠ። ብድኅር’ዚ ‘ግብረ ዘወሃብካኒ ፈጸምኩ/ዝሃብካኒ ሥራሕ ፈጸምኩ’ ብምባል ካብ እግዚኣብሔር ቃል ኪዳን ተቐቢሉ 29 መጋቢት 1484 ዓ.ም. ኣብ 96 ዓመት ዕድመኡ ዓረፈ። ኣብ ውሽጢ እቲ ብብሕትውና ዝነበሮ በዓቲ ኸኣ ተቐብረ። እዚ በዓቲ’ዚ ክሳዕ ሕጂ ከም ቤተ ክርስቲያን ኮይኑ የገልግል ኣሎ።

ገዳም ወግረ ስኂን ኣቡነ እንድርያስ ዕፉን ከም ኵሎም ገዳማት ሃገርና ብብዝኂ መነኮሳት ዝነበርዎ ዉዕዉዕ ገዳም እዩ ነይሩ። ሎሚ ግና ነዚ ገዳም እዚ ደመና ብርሰት ዘንጸላልዎ ዘሎ ይመስል፣ ምኽንያቱ ሎሚ እዚ ገዳም እዚ ሓደ መነኮስ ጥራይ እዩ ኂዙ ዚርከብ ዘሎ እምበር ዝትክኡ ተመሃሮ ዝረኣይዎ ኣይኮነን። ብመንፈሳዊ ኣገልግሎት ኮነ ልምዓታዊ ዕዮን እቶትን’ውን ኣዝዩ ዝተዳኸመ እዩ። ኣብ ውሥጡ ብዙኅ ዘይተፈተሸ ሃብትን ዘይተጻሕፈን ዘይተነግረን ታሪኽን ሓቚፉ ከምዘሎ ግና ርዱእ እዩ፣ እሞ’ኸ ደኣ እንታይ ይገበር፧ ሎሚ ስቕ ኢልና እንተረኣናዮ፡ ጽባሕ ከም ብዅርና ኤሳው በኺኻ ዘይምለስ ኪኾነና እዩ።

ስለዚ በብዓቕምናን በብደረጃናን ገዳማትናን ኣድባራትናን ዚዕቀቡሉ መንገዲ ሃሰስ ክንብል እግዚአብሔር ምስትውዓል የሃበና።

                                                       እግዚአብሔር፡ ብቃል ኪዳን ኣቡነ እንድርያስ ገዳማትና ሕዝብናን ይሓልወና።

                                                                                     ወስብሓት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር፡ አሜን!

ዘመነ ዮሐንስ 12 ጥር 2012 ዓ.ም.

January
Tuesday
21
ዝክር፦ ቅዱስ ሚካኤል ዘአድኀኖ ለያዕቆብ እምኤሳው፡ ወቴዎድሮስ ምሥራቃዊ ወክልኤቱ ምእት ማኅበራኒሁ፡ ወልደተ ያዕቆብ እስራኤል፡ ወልያኖስ፡ ወዳንኤል መነኮስ ።               ዘቅዳሴ ምንባብ፦ ሮሜ 9፡1-16። ይሁ . 1፡9-13። ግብ. ሐዋ.  11፡12-18 ምስባክ፦ መዝ. 71/72 ወንጌል፦ ዮሐ. 1፡44-ፍጻሜ። ቅዳሴ፦ ቅዳሴ ዘኤጲፋንዮስ፡ ዓዲ ዘ፫፻ት።        * * *
00:00 h
Ad Right

  

ዜና ኅትመት

እዋናዊ ጽሑፋት

እንቋዕ ናብ በዓል ቃና ዘገሊላ ኣብጽሓና!

ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብታ ኣብ ዞባ ገሊላ እትርከብ ቃና ዝገበሮ ተኣምር ምኽንያት ብምግባር በዓል ቃና ዘገሊላ እናተባህለ ብስብሓታትን ጸሎተ ቅዳሴን...

“ ወያሠጥሞን ውስተ ቀላየ ባሕር ለአበሳነ /ንኣበሳና ናብ ማዕሙቝ ቀላይ…

ካብ ሠለስተ ኣካል ሓደ ኣካል፡ እግዚአብሔር ወልድ ካብ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ሥጋኣ ሥጋ ካብ ነፍሳ ነፍስ ወሲዱ ብተዋሕዶ...

“ልሕቀ በበሕቅ / በብንእሽቶ ዓበየ”

ባዕሉ እግዚአብሔር ዝሃቦ ተስፋን፡ ነቢያት ዝተነበይዎ ትንቢትን ንምፍጻም፡ ኣካላዊ ቃል እግዚአብሔር ወልድ ኢየሱስ ክርስቶስ፡ ፍጹም ሰብ ኮይኑ ኣብ ቤተ ልሔም...

መበል 50 ዓመት ወርቃዊ ኢዮቤልዩ ምምሥራት ደብረ ብርሃን ቅድስት ሥላሴ…

7 ጥር 2012 ዓ.ም.ግ (16 ጥሪ 2020 ፈ.) ክብረ በዓል ቅድስት ሥላሴ ኣብ ኵለን ኣብያተ ክርስቲያን ክኸብር ከሎ ብፍሉይ ግን...

ሓበሬታ ብዛዕባ ንግደት ኢየሩሳሌም 2020 ዓ.ም. (2020 ፈ.)

 ቤት ጽሕፈት ነጋድያን ኢየሩሳሌም ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ብዛዕባ ንግደት ኢየሩሳሌም ኣብ በዓለ ፋሲካ 2012 ዓ.ም.ግ. (2020 ዓ.ም.) ዝምልከት...

ጋሻ ንምቕባል ንቀዳደም! - ሥላሴ ኣብ ቤት አብርሃም

ጋሻ ምቕባል፡ ብዙኅ በረኸትን ጸጋን ዘውህብ እዩ። 7 ሓምሌ ኣቦና ኣብርሃም ጋሻ ብምቕባሉ፡ ኣጋእዝተ ዓለም ቅድስት ሥላሴ ኣብ ቤቱ ዝተኣንገዱሉን፡...

ግዝረት ኣብ ክርስትና፧?!

ግዝረት፡ ማለት ሕፃን ዕልቦኡ ዝኽንሸበሉ ኵነት እዩ። ዕልቦ ፆታዊ ኽፍሊ ኣካል ናይ ሕፃን ብምቕራጽ ዝፍጸም እዩ።

ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ተገዚሩ ድዩ፧

ሓደ ካብተን ትሽዓተ ንኡሳን በዓላት ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ በዓለ ግዝረት’ዩ። ሠራዔ ሕግ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ብዘይካ በይና ኃጢኣት ፡ ሕጊ...

ክብረ በዓል ገዳም ደብረ ወርቅ ኣቡነ ሊባኖስ ብዓቢይ ኽብሪ ተባዒሉ!

“ደቂቅየ ወደቂቅክሙ ኢይትጓነዩ በበዓልየ ወበዓልክሙ/ ኣብ በዓለይን በዓልኩምን ደቀይን ደቅኹምን ኣይፈላለዩ” ጻድቅ ኣቡነ ሊባኖስ ኣብ መፋርቅ 4ይ ክፍለ ዘመን ካብ ቁስጥንጥንያ...

ኣብ ሃገረ ስብከት ደቡብ መንደፈራ ጉባኤ ተቓኒዑ!

ብዕለት 26 ታኅሣሥ 2012 ዓ.ም. (05/01/20 ፈ.) ብብፁዕ አቡነ ሉቃስ ዋና ጸሓፊ ቅዱስ ሲኖዶስ ዝተመርሐ፡ ናይቲ ሃገረ ስብከት ኃለፍቲ ክፍልታትን...

  ብጐይታ ዝተፈትወ ሓዋርያ - ቅዱስ ዮሓንስ

ቅዱስ ዮሓንስ ብዙኅ ኣስማት መጸውዒ ዘለዎ ሐዋርያ እዩ።1. ፍቁረ እግዚእ (ጐይታ ዝፈትዎ)፦ ብሕይወቱን ናብራኡን ንጐይታ ኪመስል ይጽዕር ስለዝነበረ ጐይታ ይፈትዎ ነበረ።...

አሥርቆት ዘወርኀ ጥር

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ! ዮም ሠረቀ ለነ ወርኀ ጥር ቡሩክ ያብጽሐነ እስከ ወርኀ የካቲት በሰላመ እግዚአብሔር! ወርኀ ጥር...

  

latest articles

Mystery of Baptism

Baptism is the sacrament given to all who believe in the Mystery of the Trinity and the Mystery of Incarnation...

Mystery of Incarnation

Mystery of Incarnation means the mystery of the descending of God the Son who is one of the Trinity from...

Mystery of the Holy Trinity

The Eritrean Orthodox tewahdo Church has Five pillars of Mysteries through which it teaches and demonstrates its basic religious belief...

Welcome to the Feast of the Nativity of Our Lord…

Glory to God. When the appointed time of salvation and the foretold prophesies came to pass, God the Son come to...

In Memory of His Holiness Abune Yacob the Second Patriarch…

His Holiness Abune Yacob, the Second Patriarch was one of the reputable leaders of the EriOTC, a shining star of...

Fast of the Prophets (Advent)

15th November (geez calander), marks the first day of the Advent Fast, a period of abstinence and penance practiced by...

FASTING

Fasting is abstinence from all things that a body needs, and one has to fast from animal products and from...

The Eritrean Orthodox Tewahdo Church (EriOTC)

In the name of the Father, and of the Son, and of the Holy Spirit, One God. “We call our...

Holy of Holies Our Lady, the virgin Mary

The word holy (kidus) in Geez denotes being special, pure and esteemed. This prefix is an attribute to denote the...

HOLY SCRIPTURES (part one)

All Scriptures are written with the inspiration of the Spirit of God or the breath of God. They are also...

EXISTENCE OF GOD

The name God signifies the Divine Being, meaning He who created the world and governs it. There is one invisible...